Toplumun bakış açısını, yaşam tarzını belirleyen en önemli etkenlerden biri, dindir hiç şüphesiz. Hayatın her alanında var olan İslam Dini, toplumun kadına olan bakış açısını değiştirmiş ve kadına çok değerli bir paye vermiştir. Bu değerler saymakla bitmez. İlk olarak kadının yaratılışından başlayalım, Hz. Havva’nın Hz. Âdem ile başladığı hayat serüveninden… Hz. Havva Hz. Âdem gibi aynı özden yaratıldı, aynı topraktan. Her ikisi birden yeryüzünde Allah’ın halifesi oldu. Her ikisi de Allah’ın aynı hitabına mazhar oldu.

Yaratılışta, kullukta eşitti kadın erkekle. Ne var ki kadının ruhunun varlığı tartışıldı tarih boyunca, doğumu utanç verici kabul edildi. Ancak Kur’an, diri diri toprağa gömüp, doğumundan utanç duyulan kadını (Tekvir 81/8. 9) toplumun baş tacı yaptı ve kadını değil insanlığı diri diri toprağa gömen cahiliye adetini, müşrik Arapları şiddetli şekilde reddetti. (Nahl 16/58) Kadının sorunlarına, dertlerine cevap verdi. Kocasından şikayetçi olan kadını işitti ve onun için Mücadele suresini indirdi. “Yâ Resulallah bizler Allah’ın kitabında neden erkeklerle birlikte zikredilmiyoruz, diyen Ensar ve Muhacir kadınlarına Allah Ahzab Suresiyle cevap verdi. Kadınlarla ilgili en uzun surelerden biri kadınlar anlamına gelen Nisa suresi oldu.

Hz. Peygamber’in hayatında kadın değeriyle alakalı birçok örnek görmek mümkündür. Cennetin annelerin ayaklarının altında olduğunu (Ahmed bin Hanbel, Müsned, Nesâî, Cihad, 3053) söyleyen Hz. Peygamber, başka bir hadisinde en çok sevgiye layık olanın anne olduğu vurguluyor, kadına emanet hassasiyetiyle bakıyor ve erkeklere hitaben sizin en hayırlınız, kadınlara en iyi davrananınızdır, (Tirmizî, Radâ’, 11; İbn Mâce, Nikâh, 50) diyerek kadına yapılması gereken güzel muameleden bahsediyordu.

İslam kadına hukiki anlamda da haklarını veriyor. Bunların başında birçok kadın cinayetlerinin yaşandığı günlerde kadının yaşama hakkı, (Tekvir 81/8. 9), kanun önünde eşitlik hakkı (Hucurat 49/13; Maide 5/38 Buhari, Enbiya, 54), ifade özgürlüğü, eğitim hakkı (İbn Mace, Mukaddime , 17), özel mülk edinme hakkı, mirastan pay alma hakkı (Nisa 4/7, 11, 12 , 176), çalışma, ticaret yapma, şirket kurma hakkı (Necm 53/39; Ibn Mâce, Edep, 3), eşini seçebilme, mehir alabilme, evlenme, nafaka talep etme ve boşanma hakkı (Nisa 4/20; Talak, 65: 7; Ahzab, 33/ 28; Buhârî, Nikâh, 40; Neseî, Nikâh: 36) Kendi soyadını kullanabilme hakkı (Ahzap 33/5), kocası tarafından güzel muamele görme hakkı (Buhâri, Nikâh 43; Müslim, Fedâil 68) gibi haklar geliyor. Daha güzel bir toplum için İslam’ın kadına verdiği değerin, hakkıyla anlaşılıp uygulanması elzemdir.

Dr. Ayşe YÜKSEK

Samsun İl Müftülüğü Vaizi