Üretim yatay seyrediyor
Sanayide toparlanmanın hızı yavaşladı. Büyümenin öncü göstergesi olarak nitelendirilen sanayi üretimi, temmuz ayında yıllık bazda yüzde 9.2 düşüş sergilerken, bir önceki aya göre yüzde 0.9 arttı. Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) dün açıkladığı verilere göre, üretimdeki daralma şubat ayında yüzde 23.8'le rekor kırmıştı. Sanayi üretimi mayısta yüzde 17.4, haziranda ise yüzde 9.7 düşüş göstermişti. Sanayinin alt sektörleri incelendiğinde, üretim madencilik ve taşocakçılığında yüzde 0.9 artarken, imalat sanayiinde yüzde 10.5, elektrik, gaz ve su sektöründe yüzde 3.2 azaldı.
CANLANMA VAR AMA CILIZ
Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi'nden (BETAM) Prof. Dr. Seyfettin Gürsel ile Onur Altındağ verileri değerlendirirken, Haziran ayına kıyasla temmuzda sanayi üretiminin hemen hemen hiç artmadığı gözlemleniyor. Nitekim, mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış üretim endeksini dikkate aldığımızda, aylık endeksin haziran-temmuza yüzde 0.08 artış (on binde 8) ile yatay bir seyir izlediğini görüyoruz. Bu gelişme nisan ayında başlayan cılız canlanmanın devam etmekte zorlandığının işareti olarak kabul edilebilir. Geçen ay da mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış sanayi üretiminin küçüldüğü tahmin edilmişti. Türkiye ekonomisinde canlanmanın güçlü olarak başladığını söylemek mümkün değil. Mart 2008'den beri süren hızlı düşüş bitmiş gibi görünse de endeks Temmuz 2005 seviyesinde yatay seyretmektedir yorumu yaptı. Türkiye İstatistik Kurumu'nun temmuz verilerine ve ana sanayi grupları sınıflamasına göre, temmuz ayında bir önceki yılın aynı ayına göre en yüksek düşüş yüzde 22.7 ile sermaye malı imalatında görüldü. Aramalı imalatı yüzde 10.8, enerji yüzde 4.4, dayanıksız tüketim malı imalatı yüzde 2.7 oranında düşerken, dayanıklı tüketim malı imalatı ise yüzde 3.5 oranında arttı.
OTO ÜRETİMİ DARALDI
İmalat sanayi alt gruplarında en yüksek düşüş oranı yüzde 36 ile diğer ulaşım araçlarının imalatında gerçekleşti. Onu yüzde 27.3'lük düşüşle motorlu kara taşıtı, römork ve yarı römork imalatı takip etti. Radyo, TV, haberleşme teçhizatı ve cihazları imalatında ise yüzde 36.5'lik artış yaşandı.
İMALAT SANAYİDE DÜŞÜŞ
Alt grupta yer alan kalemlerden, kömür madenciliği yüzde 1.4, ham petrol ve doğalgaz çıkarımı yüzde 1.8, metal cevherler madenciliği yüzde 8.9 arttı. Diğer madencilik ve taşocakçılığı yüzde 4.4 geriledi. İmalat sanayii yüzde 10.5 düşüş gösterdi. Bunun alt kalemlerine bakıldığında, gıda ürünleri ve içecek imalatı yüzde 2.9, tütün ürünleri imalatı yüzde 16.5, tekstil ürünleri imalatı yüzde 6.6, giyim eşyası imalatı yüzde 6.5, derinin tabaklanması ve işlenmesi yüzde 1, ağaç ve ağaç mantarı ürünleri imalatı yüzde 4.4 geriledi.