Tarih çürüten prosedür
Ataköy Mahallesi'nde bundan altı ay önce kaçak kazı sonucu açığa çıkan Roma dönemine ait Antik Su Kanalı yetkililerin ilgisiz kalması nedeniyle toprağa gömüldü. Samsun Valiliği'nin ilgili birimleri tarafından korunduğu söylenen tarihi kalıntı şimdilerde arsa sahibi tarafınan tarla olarak kullanılıyor. Ataköy Mahallesi Eskiköy mevkiinde Çoraklı köyü yolu üzerinde toprak kayması sonucu tesadüfen ortaya çıkan ve bölgede kaçak kazı yapılması üzerine Jandarma ekipleri tarafından Müze Müdürlüğü'ne bildirilen Roma dönemine ait olduğu sanılan antik su kanalı ihmale kurban gitti. Ortaya çıktığı dönemde müze yetkilileri tarafından ön incelemesi yapılan ve hazırlanan raporla Koruma Kurulu'na sevk edilen antik kalıntı, aralarında Koruma Kurulu Başkanı Prof.Dr. Sümer Atasoy'un da bulunduğu 10 kişilik bir uzman ekip tarafından incelendi. Uzmanların koruma altına alınması yönünde Turizm ve Kültür Bakanlığı Samsun Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu tarafından hazırlanan raporu dikkate almayan Belediye yetkilileri Antik Kanalın üstünü örttü ve tarihi kalıntı arsa sahibi tarafından ekin tarlası olarak kullanılmaya başlandı. Roma dönemine ait antik su kanalı ile ilgili ikinci bir inceleme başlatıldığını belirten Samsun Etnoğrafya Müzesi Müdürü Muhsin Endoğru, konuyla ilgili geçen ay yeni bir başvuru yapıldığını ve sonucun beklendiğini belirtti.
İKİNCİ DEFA İNCELENECEK
Gazi Belediyesi sınırları içerisinde bulunan Ataköy Mahallesi Eskiköy Mevkii Çorak Köyü yolu üzerinde bulunan 471 ve 462 no'lu parsellerde yer alan Antik Su Kanalı'nın tescil talebine ilişkin Samsun Valiliği İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü'nün 05.09.2007 tarihinde kendilerine ilettiği raporu tetkik eden Uzmanlar yaptıkları görüşme sonunda ilgili yasalar ile bölgenin koruma altına alınmasına yönelik karar vermişti. Zamanında 10 uzman ekip tarafından incelenen ve "Derhal kurtarma kazısı başlatılsın" denilen kalıntı ile ilgili ikinci bir incelemenin başlatılmasının nedeni bilinmiyor. Turizm ve Kültür Bakanlığı İl Kültür Turizm Müdürlüğü tarafından koruma altına alınan tarih, belediye ekipleri tarafından adeta yok edildi. Konunun önemini anlayamayan arsa sahibi de bölgeyi tarla olarak kullanmaya devam ediyor. Samsun Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu'nun hazırladığı raporda Büyükşehir Belediyesi ve Gazi Belediyesi'nden temsilcilerin de imzası bulunuyor.
ESER ROMA DÖNEMİNE AİT
Tesadüfen ortaya çıkan ve kaçak kazı neticesinde Jandarma ekipleri tarafından tespit edilen tarihi kalıntının Roma dönemine ait olma olasılığının yüksek olduğunu belirten Samsun Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu uzmanları eserin çıktığı dönemde hazırladıkları ilk raporda şu bilgilere yer vermişti: Samsun İli, Merkez, Gazi Belediyesi, Ataköy Mahallesi, Eskiköy Mevkii, Çorak köyü yolu üzerindeki, 471 ve 462 no'lu parsellerde kaçak kazılar sonucu açığa çıkan, fotoğraflardan görüldüğü kadarıyla Roma dönemine tarihlenmesi muhtemel olan ve ekli haritada yeri işaretlenen antik su kanalının 3386 ve 5226 sayılı yasalar ile değişik 2863 sayılı yasa kapsamında korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı olarak tescil edilmesine, bilgi ve belgelerin toplanmasına ve ölçümlerinin yapılabilmesi için acilen kurtarma kazısı yapılması gerektiğine karar verilmiştir
HENÜZ NETLEŞMİŞ BİR KARAR YOK
Samsun Etnoğrafya Müzesi Müdürü Muhsin Endoğru, Konuyla ilgili yaptığı açıklamada şunları söyledi: "Antik kalıntının bulunduğu bölge ile ilgili elde edilen envanterler tekrar incelenmek üzere Kültür ve Tabiat Varlıkları Koruma Kurulu'nun bilgisi dahilinde Müzeler Genel Müdürlüğü'ne gönderildi. Şu aşamada oradan gelecek cevabı bekliyoruz. İkinci değerlendirme için başvuru tarafımızdan 2008 Mart ayında gerçekleştirildi. Şu anda tarihi kalıntının tescillendiği bölge ile ilgili kurumlararası bir netlik söz konusu değil."
Erhan Koçak