HES'lerin çevresel etkileri

HES'ler hakkında gazetemize açıklamalarda bulunan OMÜ Veteriner Fakültesi Su Ürünleri ve Hastalıkları A.D. Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Onuk, HES'lerin meydana getirebileceği çevresel etkilerin çok iyi şekilde izlenmesi gerektiğini işaret ederek, "Bölgemizde yer alan HES'ler için can suyu miktarlarının hesaplanması, çevresel ekosistem için gerekli olan su miktarının hesaplanması, balık geçitlerinin göçlerde etkin ve kullanışlı olacak şekilde projelendirmesi, bölgesel balıklandırma programlarının kurumlar arası işbirliğiyle yürütülmesi gereklidir" dedi

Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ) Veteriner Fakültesi Su Ürünleri ve Hastalıkları Anabilim Dalı Bölümü Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Ertan Emek Onuk, gazetemiz muhabiri Ercan Üslü ile gerçekleştirdiği röportajda, Hidroelektrik Santralleri'nin (HES) çevresel etkilerine dair birçok konuya değindi. HES'lerin meydana getirebileceği çevresel etkilerin çok iyi şekilde izlenmesi gerektiğini işaret eden Onuk, şunları kaydetti: "Özellikle proje aşamasında olası çevresel etkilerinin belirlenmesi ve bunlara karşı alınacak önlemlerin değerlendirilmesi gerekir. Bölgede yer alan HES'ler için can suyu miktarlarının hesaplanması, çevresel ekosistem için gerekli olan su miktarının hesaplanması, balık geçitlerinin göçlerde etkin ve kullanışlı olacak şekilde projelendirmesi, bölge için referans olacak balık türlerinin belirlenmesi ve bu türlerin üzerinde ekolojik araştırmaların yapılması, bölgesel balıklandırma programlarının kurumlar arası işbirliğiyle yürütülmesi gereklidir. Ayrıca santrallerin yapım aşamasında çevreye verebilecekleri zararlarda en düşük düzeye çekilmelidir" dedi.

'SEL FELAKETLERİNİ ENGELLİYOR'
Yapılan bilimsel çalışmalarda HES'lerin, suların fiziko-kimyasal parametreleri üzerine ve balık faunası üzerine etkilerinin incelendiğini kaydeden Onuk, sözlerine şöyle devam etti: "Bölgemizde yer alan biriktirimsiz nehir santralleri suyun debisinde bir azalma meydana getirmediği, dolayısıyla iç su yaşamına olumsuz bir etkisinin olmadığı ortaya koyulmuştur. Bunun yanında bu santrallerin elektrik ihtiyacının karşılanması, tarım topraklarının daha düzenli sulanması ve sel felaketlerinin engellenmesi gibi avantajları da bulunmaktadır" dedi.

BARAJLAR SOMONLARIN ÜREMESİNE ENGEL!
Hidrolik enerjinin atık madde üretmediği için suyu ve havayı kirletmediğini savunan Onuk, son olarak şöyle konuştu: "HES sisteminden geçen suların kalite ve miktarında değişiklik olmaz. Ancak doğal çevreyi etkilediği konusunda eleştiriler vardır. Örneğin; somon balıkları üremek için nehir yukarı yüzmek zorundadır. Ama barajlar onların yolunu kesmektedir" dedi.

Ercan ÜSLÜ