Atılım yılı ilan edilmeli
ABD merkezli olarak bütün dünyada etkisini hissettiren ekonomik krizden, 2009'da Türkiye'nin en az düzeyde etkilenmesi için iktidar tarafından 2009'un yatırımlara yönelik atılım yılı olarak ilan etmesi gerektiğini söyleyen Müstakil Sanayici ve İşadamları Derneği (MÜSİAD) Samsun Şube Başkanı Abdülaziz Akbay, "Küresel ekonomik krizin, geldiği nokta itibariyle artık bir güven bunalımına dönüştüğünü görüyoruz. Gelecekte neler olabileceğinin belirsizliğini muhafaza ediyor olması, insanların geleceğe yönelik güvenlerini yitirmeye başlamasına neden oldu. Son açıklanan büyüme rakamlarıyla, bir şekilde küresel krizin olumsuz dalgalarının bizim sahillerimize de ulaştığını söylemek pek fazla yanlış olmasa gerek. Bu da umarız insanlardaki bu güvensizliği derinleştirici etki oluşturmaz" dedi.
DARALAN PİYASAYI RAHATLATMAK BANKALARIN ASLİ GÖREVİDİR
Bankaların özellikle reel sektöre kredi kullandırmada nazlanmasını ve bu durumu krize bağlamalarını eleştiren Akbay, sözlerine şöyle devam etti; "Bankalarımız kendilerine para kazandıran üreticinin, esnafın ve tüccarın bu zor zamanda yanında olmayacaksa burada sorgulanması gereken bir durum vardır diye düşünüyorum. Zira bankalar geçen yılın tamamında yaptıkları kârı bu yılın ilk dokuz ayında yapmışlar. Zaten likidite yönünden daralan piyasayı rahatlatmak bankaların asli görevi olması gerekir."
TÜRKİYE EKONOMİSİ KÖTÜ OLAN ÜLKELER ARASINDA YER ALMAMALI
Akbay, Türkiye'nin 2009'da önceliklerinin büyüme, istihdam, reel, sektör, KOBİ odaklı bir yaklaşımı benimsemesi gerektiğine dikkat çekti. 2009 programında zikredilen kamu yatırım hedefleri ve bunun için tahsis edilmesi gereken kaynaklardan asla fedakarlık yapılmaması gerektiğini savunan Akbay, "Türkiye'ye istihdam sağlayan ve net döviz kazandırma kapasitesi yüksek olan sektörlerin, hassas sektörler olarak görülmesi ve gerektiği ölçüde desteklenmesi gerekmektedir. İMF ile yapılması muhtemel ve ekonomisi en kötü 3-4 ülke arasında Türkiye'nin yer aldığını düşünmüyoruz. Kaldı ki, krizin boyutları itibariyle, standart IMF reçetelerinin ve kapasitesinin bütün bunları çözemeyeceği de Türkiye'nin kendi tecrübelerinden sabittir. Türkiye'nin burada konumunun iyi tahlil edilmesi gerekmektedir" diye konuştu.
KDV YÜZDE 1'E İNDİRİLEBİLİR
Diğer yandan Akbay, krize karşı alınabilecek önlemleri ise şu şekilde sıraladı; "Yatırımların artmasını teşvik maksadıyla 2009'da arsa, bina, makine ve teçhizat yatırımları için KDV oranı yüzde 1'e indirilebilir. Piyasaya hareket kazandırmak için yine 2009'a yönelik olarak makine ve tesis satın alımlarındaki, otomotiv kiralama sektöründeki Leasing işlemlerinde KDV yüzde 1 olarak uygulanabilir. 2009'un başından itibaren uygulanmak üzere doğal gaz ve enerji vb. yakıt fiyatlarında yapılabilecek indirim, piyasaya doping ve moral etkisi yapacaktır. Bunun da dikkate alınmasında büyük yarar vardır. Üretimi canlandırmak adına işveren maliyetlerinin de azaltılması gerekmektedir. Bu çerçevede atıl fonların kullanılması ile işveren SSK primlerinin belirli bir geçiş süreci -örneğin 6 ay- kapsamında işsizlik fonundan tahsili konusunda bir girişim başlatılabilir." Ayrıca Akbay, insanların işsizlik dönemlerine ilişkin maaş alma süresinin uzatılmasının, son derece yerinde bir hamle olarak dikkat çektiğini, bu uygulamanın ivedilikle başlatılması gerektiğinin altını çizdi.
Ersan KAYA